Experts in onderwijsadvies met leertechnologie

Taaldenkgesprekken – Intervisie

Teams in gesprek over taaldenkgesprekken in de NT2-klas

Expertdocent: Resi Damhuis

NT2 en meertaligheid

primair onderwijs

intervisie

Over de expertdocent

Resi Damhuis

Resi Damhuis

Deze EduSerie vindt plaats onder leiding van Resi Damhuis. Zij studeerde Algemene Taalwetenschappen met als specialisatie Tweede-taalverwerving. Ze promoveerde op onderzoek naar interactie en tweede-taalverwerving en deed onderwijsonderzoek bij het Kohnstamm Instituut (Universiteit van Amsterdam) en het Expertisecentrum Nederlands (Radboud Universiteit, Nijmegen). Ze was lector Interactie en taalbeleid bij de Marnix Academie (pabo, Utrecht). Resi Damhuis is oprichter van Taaldenkgesprekken nu!

Samen met collega-onderzoekers, leerkrachten, onderwijsadviseurs en opleiders ontwikkelt en onderzoekt Resi nieuwe aanpakken voor interactie. Ze ontwerpt daarbij materialen en trainingen en voert die trainingen ook uit. Haar werk richt zich op de manier waarop leerkrachten en pedagogisch medewerkers de interactie met kinderen zo kunnen realiseren, dat de kinderen hun taal- en denkvaardigheid optimaal ontwikkelen. Het gaat daarbij in principe om alle kinderen van 2 tot 12 jaar, ongeacht of het Nederlands hun moedertaal is of een tweede taal; en het gaat om interacties in alle vakken, zoals spel, taal, rekenen, wetenschap en technologie, geschiedenis, drama.

Juist voor kinderen die het Nederlands als tweede taal leren, is het van groot belang om vaak mee te doen in uitdagende interactie zoals die in taaldenkgesprekken plaats kan vinden. 

Kinderen wíllen communiceren. Vanuit deze behoefte leren kinderen al doende hun moedertaal, en zo kunnen ze nu ook een nieuwe taal leren. Een taaldenkgesprek biedt hiervoor allerlei kansen: leerkracht en leerlingen denken en praten samen, de leerkracht levert rijk taalaanbod én de leerlingen worden uitgedaagd om zelf taal te produceren.

Deze EduSerie is een vervolg op de EduSerie NT2 en meertaligheid: Mondelinge taaldidactiek.

Taaldenkgesprekken
In de EduSerie draait het om het voeren van taaldenkgesprekken met tweede-taalleerders. Resi Damhuis onderzocht hoe je dit soort gesprekken kunt inzetten om de mondelinge taalvaardigheid van nieuwkomers te stimuleren. Ook met weinig taal kunnen leerlingen al meedoen. En juist daarvan leren ze veel taal!

Eerst even opfrissen
Als start van de EduSerie fris je kort je kennis op over wat maakt dat een taaldenkgesprek de taal- en denkontwikkeling van je NT2-leerlingen krachtig stimuleert. De video’s met opdrachten vormen meteen ook de leidraad bij alle intervisiebijeenkomsten. 

Studiebijeenkomst
De eerste intervisiebijeenkomst voert de groep uit onder leiding van de expertdocent. Je krijgt gelijk een t
oelichting op de overige intervisiebijeenkomsten, jullie maken afspraken over de focus voor intervisie 2 en je kunt praktische en inhoudelijke vragen stellen.

Intervisie met je collega’s
Als intervisiegroep plan je vervolgens nog vijf intervisiebijeenkomsten.Voor elke bijeenkomst biedt de EduSerie een handreiking, die helpt om de gesprekken te ordenen.
Tijdens de intervisie leer je de kern van de taaldenkgesprekken die je met je leerlingen voert, te verwoorden. Dit helpt je om te reflecteren op jouw eigen praktijk en die van collega’s. Dit stelt jullie als collega’s in staat om de aanpak van taaldenkgesprekken met jullie leerlingen af te stemmen en tegelijkertijd te borgen in de school.

 

voor beginnende én ervaren leraren
groepen van maximaal zes personen
online: zes intervisiebijeenkomsten, online leren en een studiebijeenkomst
afronden: binnen een (school)jaar
cursusniveau: MBO+ – WO
certificaat bij afronding

Kenmerken van de EduSerie

Kennis

 

Met deze verdiepende EduSerie werk je verder aan het verbeteren van je taaldenkgesprekken met leerlingen. De kennis die je in de EduSerie NT2 en meertaligheid: Mondelinge taaldidactiek hebt opgedaan, krijgt een korte opfrisser met behulp van praktijkvideo’s en verwerkingsopdrachten.

Als intervisiegroep bepaal je op welke aspecten van taaldenkgesprekken jullie gaan focussen. In de online leeromgeving krijgen jullie handreikingen om de intervisiebijeenkomsten vorm te geven. Zo maak je kennis met verschillende aanpakken om gestructureerd te werken aan de verbetering van je onderwijs.

reflectie

 

Tijdens de intervisiebijeenkomsten brengt ieder groepslid om de beurt een casus in met videobeelden. De inbrenger schrijft hier een reflectie op die in het persoonlijke portfolio wordt bewaard.

Na de bespreking van de casus in de intervisiegroep, reflecteert de inbrenger op de casus en maakt een nieuwe opname van een taaldenkgesprek. De cursusomgeving biedt hiervoor voorbereidingsformulieren. Op deze tweede reflectie krijgt de inbrenger feedback van de expertdocent.

toepassing

Ter voorbereiding op elke intervisiebijeenkomst voer je altijd enkele taaldenkgesprekken uit. Je probeert daarbij verschillende krachtige kwesties uit. En daaruit haal je een dilemma of een vraag die je aan je collega’s wilt voorleggen. Jullie bespreken de dilemma’s en vragen en vullen elkaar aan met eigen ervaringen en wellicht aanpakken die goed binnen de school en bij het team passen.

Je oefent dus actief in jouw eigen praktijk, en verrijkt jouw ervaringen direct met die van collega’s.

.

Gaandeweg heb ik veel taaldenkgesprekken gevoerd en ben ik erachter gekomen dat je door dit soort gesprekken je doel op een hele speelse manier bereikt. (…) [Ik] heb nu eigenlijk een nieuwe werkvorm ontdekt die mij heel erg bevalt en waar ik veel vruchten van pluk: de kinderen produceren heel veel woorden.

Hayriye Güllü

leerkracht De TiNtaan

Praktische informatie

LERAREN

De e-learning is geschikt voor studerende, startende én ervaren leraren in het primair onderwijs, die lesgeven aan nieuwkomers of meertalige leerlingen. 

De EduSerie is een verdiepend vervolg op de EduSerie NT2 en meertaligheid: Mondelinge taaldidactiek

SCHOLEN

De EduSerie is een scholing voor groepen leerkrachten van maximaal zes personen. Vanuit een school kunnen meerdere groepen de EduSerie volgen. Scholen voor primair onderwijs kunnen de EduSerie inzetten in het kader van continue professionalisering.

Wanneer ten minste twee groepen (van maximaal zes personen) van één school zich inschrijven, bestaat de mogelijkheid om de studiebijeenkomst op school te laten plaatsvinden.

BLENDED LEREN

Als leraar neem je individueel deel aan het online gedeelte van de EduSerie. Je beslist dus zelf waar, wanneer en hoe snel je leert.

Je krijgt een jaar lang toegang tot jouw persoonlijke online leeromgeving van de cursus. Daarin vind je het studiemateriaal en praktische handvatten om aan de slag te gaan met je eigen ontwikkeling. Je kunt in die periode zo vaak als je wilt filmjes terugkijken of inhoud opnieuw bekijken.

STUDIEMATERIAAL

Je hoeft voor de EduSerie geen studiemateriaal aan te schaffen. De online leeromgeving stelt de benodigde literatuur, de opdrachtformulieren en handreikingen voor intervisie beschikbaar.

BIJEENKOMSTEN

In totaal plan je als intervisiegroep zes intervisiegesprekken in. 

INVESTERING

Kosten
De EduSerie kost € ….,- per persoon, inclusief een studiebijeenkomst en een jaar lang toegang tot de online leeromgeving met filmpjes, literatuur en opdrachten, en intervisiehandreikingen.

Scholen die de cursus met meerdere intervisiegroepen willen volgen, kunnen een offerte opvragen. Wij bespreken graag in een persoonlijk gesprek de wensen en mogelijkheden voor jullie school.

Studiebelasting
In totaal plan je als intervisiegroep zes intervisiegesprekken in. Deze nemen alle ongeveer een tot anderhalf uur in beslag. Daarnaast bereidt je je voor op de intervisie door het voeren van taaldenkgesprekken in je eigen klas. De eerste intervisiebijeenkomst is tevens een studiebijeenkomst met de expertdocent; deze zal ongeveer 2,5 uur duren.

Het bekijken van de video’s, het maken van de opdrachten en lezen van literatuur binnen de online leeromgeving neemt ongeveer …. uur in totaal in beslag.

AFRONDING

Iedere deelnemer ontvangt na afronding van het traject een persoonlijk certificaat van deelname.

Over taaldenkgesprekken: wat de leerling bedoelt

Actief meedoen, actief meedenken en actief meepraten. Daar gaat het om in een taaldenkgesprek. Een krachtige kwestie vormt het startpunt:
  • Je geeft een feestje in het park. Alles ligt klaar, maar opeens begint het te regenen…
  • We hebben op het nieuws gezien dat er een groep jongens vastzit in een grot in Thailand. Hoe zouden ze gered kunnen worden?

Leerlingen denken en praten in een klein groepje met elkaar en de leerkracht. Het is een echt, uitdagend gesprek: iedereen is nieuwsgierig naar wat de ander denkt. Leerlingen wisselen ideeën uit met elkaar en met jou. Ze gaan door op elkaars ideeën, bouwen deze ideeën samen verder uit. Al pratende komen ze tot nieuwe inzichten en kennis.Een taaldenkgesprek is dus geen onderwijsleergesprek. Het gaat niet om een goed of fout antwoord. Het gaat zelfs niet om correcte taal of taalfouten. Centraal staat wat de leerlingen bedoelen. Niet of ze het al in correct Nederlands kunnen zeggen. Door het uitdagende gespreksonderwerp zijn leerlingen zo gemotiveerd dat ze hun uiterste best doen om hun bedoelingen te verwoorden. Ook al kost dat in het Nederlands nog moeite. En daarmee worden ze al doende taalvaardiger.

Het heeft me aan het denken gezet dat je met alle nieuwkomers taaldenkgesprekken kan voeren en niet alleen met gevorderden. (…) Ook ben ik me meer bewust dat leerlingen niet hoeven te wachten tot ik ze een beurt geef, maar het juist goed is dat ze op elkaar reageren en dat ze door een ander aan het denken gezet worden.

Marjolein Hermans

leerkracht De TiNtaan

Klaar om te beginnen?

Neem contact met ons op, of bestel direct!